51. کاشت ها و برداشت ها، تاملاتی در زندگی و افکار الکساندر گروتندیک

جواد اسدالهی

دوره 1، شماره 2 ، تابستان 1395، ، صفحه 33-66

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.6214

چکیده
  الکساندر گروتندیک یکی از بزرگترین ریاضیدانان قرن بیستم است. کار گروتندیک تاثیری ژرف روی ریاضیات مدرن داشته است. او روش فکر کردن به مسائل را تغییر داد. کار او جزء مهم‌ترین پیشرفت‌های بشر در قرن بیستم به شمار می آید. مقام او در علم را فقط می‌توان با معدود افرادی، مانند آلبرت اینشتین، مقایسه کرد. این هر دو، چشم اندازهای جدیدی را به روی ...  بیشتر

52. مروری بر مسائل بهینه‌سازی متغیر صحیح

رسول حسینی ملک‌آبادی

دوره 1، شماره 1 ، بهار 1395، ، صفحه 37-46

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.3660

چکیده
  بسیاری از پدیده های عالم واقعی در صورت مدل‌سازی با مقادیر عدد صحیح بیان می‌شوند. تعداد سدهای ساخته شده روی رودخانه، تعداد نیروی انسانی نمی‌توانند با اعداد اعشاری بیان شوند. برنامه‌ریزی متغیر صحیح مدلی ریاضی است که برای مدل‌سازی مسائلی شبیه آنچه گفته شد، به کار گرفته می‌شود. به عبارتی چنانچه تنها تفاوت فرموله کردن مسئله با یک مسئله‌ی ...  بیشتر

53. طرح های هندسی اسلامی برای تدریس ریاضیاتِ تقارن

اکبر طیبی

دوره 2، شماره 3 ، پاییز 1396، ، صفحه 37-44

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.21681

چکیده
  از قرن ۱۰ تا ۱۳ ، هنرمندان و صنعتگران تمدن اسلامی با کمک ریاضیدانان (آزدورال 2000) تعداد زیادی از طر ح های هندسی متقارن را تولید کردند. بسیاری از این طرح ها فوق العاده زیبا بوده و بیانگر زیبایی عمیق شکلهای هندسی می باشند که قابل بیان با کلمات نیستند. البته ممکن است از طرح های اسلامی، صرفا به عنوان دکوراسیون لذت برد. از آنها میتوان بعنوان ...  بیشتر

54. خواص جبری مکعب‌های فیبوناتچی و لوکاس

خدیجه فتحعلیخانی؛ علی رضا اشرفی

دوره 2، شماره 2 ، تابستان 1396، ، صفحه 43-61

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.20357

چکیده
  ابرمکعب ‎$n$-‎بعدی ‎$Q_n$‎ گرافی است که رئوس آن رشته‌های دودویی ‎$x_1 x_2 ‎\c‎dots x_n$‎ بوده و در آن دو رأس با یکدیگر مجاورند، هرگاه به‌طور دقیق در یک مولفه متفاوت باشند و یا به عبارتی، فاصله همینگ آن‌ها یک باشد. زیرگراف‌های ابرمکعب مدلی طبیعی برای شبکه‌های ارتباطی به‌دست می‌دهند و از این رو مطالعه آن‌ها از اهمیت زیادی برخوردار ...  بیشتر

تخصصی
55. خانواده برنولی وحل معادله دیفرانسیل برنولی

سید علی محمد محسنی الحسینی؛ هنگامه سنمار

دوره 3، شماره 2 ، تابستان 1397، ، صفحه 45-58

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.103951.1225

چکیده
  معادله دیفرانسیل برنولی یک موضوع بحث برانگیزاست که در ریاضیات ومجموعه علوم مهندسی وفیزیک کاربرد بسزایی دارد. در این مقاله تاریخچه پیدایش وگسترش معادله دیفرانسیل برنولی را بررسی می‏‌کنیم. همچنین به نقش اندیشمندانی که برای حل این معادله تلاش کرده‌اند خواهیم پرداخت، منجمله به خانواده برنولی که طی سه نسل، هشت ریاضیدان تحویل جامعه ...  بیشتر

97A آموزش ریاضیات- کلیات، ریاضی و آموزش
56. اشتباه‌های رایج نگارشی در مقاله‌های ریاضی به زبان انگلیسی

محمد صال مصلحیان؛ زهره وثاق

دوره 3، شماره 3 ، پاییز 1397، ، صفحه 47-66

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.114036.1300

چکیده
  در این نوشتار تلاش می‌شود، بر اساس تجربۀ نویسندگان در ویرایش مقاله‌های انگلیسی، اشتباه‌های رایج نگارشی در مقاله‌های ریاضی در سه دستۀ اشتباه‌های گرامری، نشانه‌گذاری و فرمول‌نویسی بیان شود. همچنین ساختار مناسب و مرسوم یک مقالۀ ریاضی بررسی می‌گردد.  بیشتر

57. روش مونته‌سوری به عنوان اساسی برای یادگیری ریاضیات در آموزش یکپارچه

مهسا میرزرگر؛ محمدسجاد رشادتی

دوره 4، شماره 2 ، تابستان 1398، ، صفحه 47-56

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2020.114965.1313

چکیده
  این پژوهش یک قیاس نظری از روش مونته‌سوری و روش آموزش یکپارچه را ارائه می‌دهد. گرایش فعلی برای آموزش، پیوستن به رویکردی در یکپارچه‌سازی یا تلفیق تمرین‌های آموزشی است. از دیدگاه شناختی و سازنده، دانش با رفتارها و تفکرات ما دائماً در حال دگرگونی است. ماریا مونته‌سوری روشی را توسعه داده است که از لحاظ فکری و قدرت ذهن برای استدلال کردن، ...  بیشتر

58. چگونه نظریۀ بازی‏ ها به بهبود زندگی کمک می‏کند؟ درآمدی بر نظریۀ جورسازی پایدار و کاربردهای آن

محمد جواد رضائی؛ علی نصیری اقدم؛ مهدی موحدی بکنظر؛ آرمان رضایتی

دوره 2، شماره 1 ، بهار 1396، ، صفحه 51-68

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.14168

چکیده
  اعطای مشترک جایزه یادبود نوبل اقتصاد در 2012 میلادی به یک ریاضی دان و یک اقتصاددان، بیانگر اقبال به نظریه و مدل‏ های جورسازی بود. نظریه جورسازی و مجموعه مطالعاتی که عنوان طراحی بازار را به خود اختصاص داده‏ اند، بیش از هر چیز متکی بر نظریه بازی‏ هاست. هدف مقاله نیز طرح بخشی از تلاش‏ های مشترک ریاضی دانان، اقتصاددانان و متخصصان تحقیق ...  بیشتر

تخصصی
59. تاریخچۀ مختصر نظریه اعداد در ایران

مهدی حسنی

دوره 2، شماره 4 ، زمستان 1396، ، صفحه 51-57

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.21617

چکیده
  همانطور که مورّخین تاریخ را «قبالهٔ نجابت و سند بزرگواری» هر ملتی می‌دانند، به طور مسلّم تاریخ ریاضیات نیز از چنین جایگاهی برای مردمان سرزمینش برخوردار است. در این میان علم حساب به دلیل مقام والایی که در سرزمین وسیع ریاضیات دارد مورد توجّه خاص بوده است. در این نوشتار تاریخ تکوین علم حساب در ایران را به اختصار مرور و بررسی می‌کنیم.  بیشتر

60. نگرشی تازه بر مبنای پژوهشهای نوین راجع به سوال قدیمی و تکراری اما مهم « ریاضیات چیست؟ »

علیرضا فخارزاده جهرمی؛ سمیه خسروی

دوره 1، شماره 4 ، زمستان 1395، ، صفحه 23-30

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.10032

چکیده
  علاوه بر نقش سنتی ریاضیات در علوم پایه و عقلی و نقش کاربردی آن در علوم کار بردی، خصوص ا در دو دههی اخیر، همواره مجموعهی علوم ریاضی ایفاگر نقشی بسیار اساسی و پایه ای در احیا، انتقال و گسترش دانشهای جدید بشری بوده است؛ دانشهایی که حتی در نگاه بشری خود، شاید حتی تصوری از وجود ارتباطی ریاضی در آن قائل نشویم. علاوه بر آن، دسته ایی ار علوم ...  بیشتر

61. ضریب تأثیر ریاضیات

قاسم امیدعلی؛ آیدین آذری

دوره 1، شماره 3 ، پاییز 1395، ، صفحه 31-37

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.7726

چکیده
  در دنیای پرشتاب کنونی، شناخت انواع منابع اطلاعاتی و آشنایی با منابع الکترونیکی و ویژگی های آن ها برای متخصصین موضوعی به عنوان یک ضرورت مهم مطرح می باشد زیرا ویژگی بارز این منابع اطلاعاتی نو بودن دانش، اعتبار اطلاعات گردآوری شده و شناخت آخرین اطلاعات منتشر شده و آگاهی از حوزه های پژوهشی نوظهور است. علاوه براین امروزه، سیاست گذاران، ...  بیشتر

تخصصی
62. نظریه گراف و زمانبندی ورزشی

شهرام نصیری؛ مهدی دهقانیان؛ محمد جواد نصیری؛ افسانه نورمندی پور

دوره 4، شماره 1 ، بهار 1398، ، صفحه 37-47

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2019.102821.1233

چکیده
  این نوشته برگردان مقاله زیر است: ‎‎Richard Hoshino and Ken-ichi Kawarabayashi‎, ‎Graph Theory and Sports Scheduling‎, ‎Notices of the AMS‎, 60 (2013) 726-731‎.  بیشتر

تخصصی
63. آموزش و یادگیری، در چنبرۀ جزوه گویی و جزوه خوانی، تاملی بر تجربۀ آموزش ریاضی

مسعود آرین نژاد

دوره 3، شماره 4 ، زمستان 1397، ، صفحه 39-47

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2019.74443.1324

چکیده
  درگیری و ابتلای همه‌جانبۀ تمام عرصۀ آموزش کشور از دورۀ ابتدایی تا عالی‌ترین سطوح دانشگاهی به انواع و اقسام مسئله‌ها و بحران‌‌‌های جدی و پُرمخاطره‌ای که به آشکاری بر تمام متن و سطح و عمق و بُرد و کارآمدی آموزش و سرنوشت نسل جوان و آیندۀ کشور اثر می‌گذارند موجب شده‌ است که در مقام مقایسه، مسئله‌های به‌ظاهر ریز و کوچک این حوزه چندان ...  بیشتر

64. کاربرد برازش خم و روش حداقل مربعات برای بررسی هندسۀ قوسهای ایرانی

فرزین ایزدپناه

دوره 3، شماره 1 ، بهار 1397، ، صفحه 41-53

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.24929.1130

چکیده
  دیدگاه‌های متفاوتی دربارۀ فرضیۀ استفاده از مقاطع مخروطی در سازه‌های طاقی تاریخی وجود دارد. این بحث در معماری ایران، نیز، به‌عنوان شکل دهندۀ بخشی از تاریخ معماری جهان مطرح است. برخی، در مقابل آن، فرضیۀ استفاده از خم زنجیره‌ای را مطرح کرده‌اند که مهمترین خم رقیب مقاطع مخروطی در پیشینۀ مطالعات هندسۀ قوس‌ها است. بخشی از پژوهش دربارۀ ...  بیشتر

65. درک شهودی از ریشه های توابع با نقشه رنگی

کیانا ایزدیار

دوره 2، شماره 3 ، پاییز 1396، ، صفحه 45-49

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.21678

چکیده
  یافتن ریشه‌های یک معادله‌ی چندجمله‌ای، در تمامی علوم ریشه دارد و باعث پیوند ریاضی با سایر علوم گردیده است. برای توابع مختلط مقدار با استفاده از قضیه‌ی اساسی جبر، راهی به ظاهر آسان را برای یافتن ریشه‌های توابع، می‌توان تصور کرد، اما آیا درک ماهیت ریشه‌های مختلط یک معادله برای عموم مردم و متخصصین در رشته‌های دیگر آسان است؟ یافتن ...  بیشتر

66. روشی برای محاسبه دترمینان ماتریس سه قطری

منا شه سواری

دوره 1، شماره 1 ، بهار 1395، ، صفحه 47-57

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.3765

چکیده
  در این نوشته ابتدا روشی بازگشتی و سپس دو الگوریتم را برای پیدا کردن دترمینان حالت خاصی از ماتریس سه قطری ‎n*n توضیح داده ایم‏‏، به گونه ای که توسط آنها بتوان بدون محاسبه دترمینان به شیوه معمول آن را به دست آورد و در مواردی، محاسبات دترمینان بسی ساده تر صورت گیرد. در روش اول به کمک دترمینان ماتریسهای سه قطری از اندازه کوچکتر، از نوع ...  بیشتر

97A آموزش ریاضیات- کلیات، ریاضی و آموزش
67. معلمان ریاضی چگونه از تاریخ تابع در تدریس ریاضی استفاده می کنند؟

ابوالفضل رفیع پور؛ مریم محسنی

دوره 4، شماره 2 ، تابستان 1398، ، صفحه 57-66

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2020.118430.1333

چکیده
  مفهوم تابع یکی از مفاهیم مهم ریاضیات مدرسه‌ای است، به گونه ای که یک ایده متحد‌ کننده در کل ریاضیات است. توابع، ابزار اصلی توصیف دنیای واقعی به زبان ریاضی هستند. تقریبا همه دانش‌آموزانی که در رشته تحصیلی خود واحدهایی از درس ریاضی را می‌گذرانند، با مفهوم تابع آشنا می‌شوند. این در حالی است که پژوهش‌های مختلف نشان می‌دهند، اغلب دانش‌آموزان، ...  بیشتر

68. حسابان کسری از نظریه تا کاربرد

محمد حسین اکرمی

دوره 2، شماره 4 ، زمستان 1396، ، صفحه 59-69

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.100109.1201

چکیده
  در این مقاله، ابتدا به معرفی حسابان کسری شامل تعریف مشتق و انتگرال کسری و روابط حاکم بر آن‌ها، شباهت‌ها و تفاوت‌های حسابان کسری با حسابان کلاسیک و تعبیر هندسی مشتق و انتگرال کسری می‌پردازیم. سپس کاربردهایی از حسابان کسری و معادلات دیفرانسیل کسری را ارائه می‌دهیم.  بیشتر

تخصصی
69. نگارال روشی برای تولید فرکتال‌ها

پدرام جعفری قمی

دوره 3، شماره 2 ، تابستان 1397، ، صفحه 59-68

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.47307.1160

چکیده
  در این تحقیق به معرفی نظریه‌ نگارال می‌پردازیم که در ابتدا برای مدل سازی رفتار گیاهان چند سلولی طراحی شد، اما پس از آن با طراحی مفسر‌های گرافیکی، تبدیل به یک ابزار موفق برای شبیه سازی فرآیند رشد گیاهان و درختان شده است. در ابتدا با معرفی گونه‌های مختلف از گرامرهای آن، به بررسی ساختار و جایگاه آن در نظریه زبان‌های رسمی می‌پردازیم. ...  بیشتر

70. ورود به دنیای حرفه ای دانش: توصیه هایی به دانشگران جوان

ابوالحسن رزمی نیا

دوره 2، شماره 2 ، تابستان 1396، ، صفحه 63-69

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.20359

چکیده
  در این نوشتار برخی از تجربیات شخصی خودم را در قالب اندرزهایی به اندیشمندان و دانش‌گران جوانی نگاشته‌ام که قرار است به زودی به دنیای حرفه‌ای دانش قدم بگذارند. بسیاری از نکاتی از ظاهراً خیلی شُسته رُفته به نظر می‌آیند، در واقع ناشی از اشتباه‌های فراوان خودم بوده است که گران به دست آمده‌اند ولی ارزان در اختیار رهروان حقیقی مسیر دانش ...  بیشتر

71. نقش ویلیام کاروش در قضیه‌ی کاروش-کان-تاکر

شهناز اسمعیلی

دوره 1، شماره 2 ، تابستان 1395، ، صفحه 67-75

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.6789

چکیده
  این مقاله به‌ طور عمده درباره‌ی ویلیام کاروش و نقش او در قضیه‌ی کاروش-کان-تاکر از برنامه‌ریزی غیر‌خطی می‌باشد. این داستان نتایج بهینه‌سازی اساسی را عنوان می‌کند که ویلیام کاروش آنها را در پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد خود به ‌دست آورده بود . نتیجه‌ی اصلی که‌ درباره‌ی شرایط لازم بهینگی برای مینیمم کردن تابعی از چند متغیر مقید ...  بیشتر

تخصصی
72. جبرهای فیستر با برگردان

امیرحسین نخودکار

دوره 3، شماره 3 ، پاییز 1397، ، صفحه 67-78

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2018.106405.1253

چکیده
  در این مقاله به مرور فرم‌های دوخطی فیستر روی میدان‌ها و برگردان‌های فیستر روی جبرهای ساده‌ٔ مرکزی می‌پردازیم. همچنین به بیان حدس‌های مهم در این راستا، تلاش‌های انجام شده برای اثبات آن‌ها و نیز مسائل باز باقیمانده در مشخصه‌ٔ مخالف دو خواهیم پرداخت. درنهایت، تلاش‌های انجام شده برای تعمیم این حدس‌ها به مشخصه‌ٔ دو و تفاوت‌های ...  بیشتر

73. روش ارشمیدس: قضایای 13 و 14

علی اکبر محمدی؛ فیروزه محمدی حسن آبادی

دوره 2، شماره 1 ، بهار 1396، ، صفحه 69-76

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.15298

چکیده
  سم استوانه ای همواره موضوعی بسیار جذاب بوده است و این از زمانی آغاز شد که ارشمیدس، تنها از طریق مفاهیم هندسی ثابت کردکه حجم سم استوانه ای 1/6 حجم مکعب محاطی آن است. در این مقاله با استفاده از مثلثات و حسابگان دیفرانسیل و انتگرال، چگونگی محاسبه حجم سم استوانه ای ارائه شده است.  بیشتر

74. مسأله بهینه سازی شدت پرتو در پرتو درمانی

علیرضا بابایی بندارتی

دوره 1، شماره 4 ، زمستان 1395، ، صفحه 31-49

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2017.12214

چکیده
  از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﯿﻤﺎریﻫﺎیی ﮐﻪ ﺳﻼﻣﺖ اﻧﺴﺎنﻫﺎ را ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﺟﺪی ﻣﻮاﺟﻪ می‌سازد،ﺑﯿﻤﺎری ﺳﺮﻃﺎن اﺳﺖ. اﯾﻦ ﺑﯿﻤﺎری در ﮐﺸﻮرﻫﺎی در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ، دوﻣﯿﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﺮگ و ﻣﯿﺮ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر می‌رود ﺑﻪ ﻃﻮری که ازﻫﺮ هزار نفر، پنج ﻧﻔﺮ ﺑﻪ ﻧﻮعی از اﯾﻦ ﺑﯿﻤﺎری ﻣﺒﺘﻼﺳﺖ. یکی از روشﻫﺎی ﻣﺆﺛﺮ در درﻣﺎن ﺳﺮﻃﺎن، ﭘﺮﺗﻮ درﻣﺎنی اﺳﺖ. ...  بیشتر

75. فراکتال راوزی چیست؟

سعید علیخانی؛ علی نوروزی

دوره 1، شماره 3 ، پاییز 1395، ، صفحه 39-43

http://dx.doi.org/10.22108/msci.2016.10023

چکیده
  بنا به یک سنت قدیمی که به دوره ی هادامارد و مورس برمی گردد واژه های نمادین و نامتناهی را به سیستم هایدینامیکی که از هندسه یا مکانیک می آیند، نسبت می دهند. برعکس ممکن است بخواهیم برای واژه های نامتناهیتولید شده توسط یک روش جبری یا ترکیبیاتی نمایش های هندسی ارائه دهیم. مثال های مقدماتی مانند واژه یفیبوناتچی، سیستم های دینامیکی مشهوری ...  بیشتر